VERANDERING

alternate textOns het nou reeds ‘n paar keer gesien hoedat die weeklikse Torah porsies sekere temas byna op ‘n terloopse manier aanraak, maar dan kom hierdie selfde tema later in die Skrif baie sterker na vore en kan dit uiteindelik in dieselfde asem as die heel grootste temas in die Skrif genoem word. Een so ‘n tema was die tema van BELONING waarna ons ‘n paar weke gelede gekyk het. Verlede week het die tema van die VERBOND, byna uit die bloute uit, sy opwagting in Numerie 25 gemaak. Hierdie week vind ons die woord VERANDERING (Num 32:38) in die drie hoofstukke van hierdie week se Parashah (Num 30 tot 32). Num 32:38 is terloops die enigste keer dat die woord “verandering” in die boek Numerie voorkom (volgens die vertaling van Woord en Getuienis), maar uiteindelik word VERANDERING een van die belangrikste temas in die hele Skrif.

Een van die mees gerespekteerde Joodse teoloë en filosowe van ons tyd – ek wil selfs so ver gaan om te sê dat hy as ‘n moderne profeet beskou sou kon word – was die Engelse rabbi, Jonathan Sacks, wat in November 2020 aan kanker-verwante oorsake oorlede is. Ongeveer 7 maande voor sy dood het ‘n BBC omroeper ‘n onderhoud met hom gehad oor een van sy mees onlangse boeke en onder meer die vraag gevra watter uitwerking, hy dink, die Coronavirus pandemie op ons generasie gaan hê. Jonathan Sacks se antwoord was dat hy meen die pandemie gaan ons almal VERANDER en ons uiteindelik laat terugkyk en laat sê: “We emerged better people as a result of this.” Dit was nie die enigste keer dat Jonathan Sacks oor verandering gepraat het nie. Vroeër in sy lewe het hy uitsprake gemaak soos “You can handle change because you have a map of values that don’t change”. In een van sy boodskappe wat hy ‘n paar jaar voor sy dood gebring het, het hy gesê dat ons ingesteldheid (“mindset”) as gelowiges altyd behoort te wees: “We can make a difference, and it is potentially IMMENSE.” As motivering hiervoor het hy die woorde van die bekende Joodse leermeester van die Middeleeue, Mosheh Maimonides, aangehaal: “We should see ourselves throughout the year as if our deeds and those of the world are evenly poised between good and bad, so that our next act may CHANGE both the balance of our lives and that of the world.” Ons volgende handeling vandag – die volgende keuse wat ons maak – het die potensiaal om die wêreld te verander. Niemand gaan dit dalk raaksien nie, maar as daar in één huis of in één werkplek of op één straathoek of in één gesprek of in één mens se lewe iets daadwerklik gedoen word wat liefde of guns of meelewing of ondersteuning of geregtigheid of respek vir die gebod van Yahweh uitstraal, dan het die WÊRELD essensieel ten goede verander en ‘n beter plek geword!

Kom ons keer egter vir ‘n oomblik terug na die woord VERANDERING en die konteks waarin dit voorkom in die Parashah van hierdie week. Verteenwoordigers van die stamme van Reuben en Ghad en ongeveer die helfte van die stam van Menasheh het na Mosheh toe gekom en vir hom gesê dat hulle graag aan die Oostekant van die Jordaan wou bly, omdat hulle baie vee gehad het en die weiding aan die Oostekant van die Jordaan baie volop was. Hulle het dus verkies om nie saam met die res van die volk oor te trek na die Beloofde Land nie. Mosheh was eers glad nie ingenome met die idee nie, maar toe hulle hom verseker dat hulle manne sou deelneem aan die oorloë en die verowering van grondgebied aan die Westekant van die Jordaan (en dat hulle dus nie die ander stamme in die steek sou laat nie), het Mosheh ingestem. Die laaste deel van Deut 32 beskryf dan hoedat hierdie twee en ‘n halwe stamme die gebied beset wat min of meer ooreenstem met die moderne SIRIË (Noord) en JORDANIË (Suid) en hoedat hulle begin om stede vir hulleself te bou (of te herstel), wat voorheen aan die koninkryke van Bashan (Noord) en die Amoriete (Suid) behoort het.

Teen hierdie agtergrond staan daar in vers 38 dat hulle die stede Nevo en Baál-Meón herbou en versterk het, maar met VERANDERING van name. Nevo of Nebo (Jes 46:1) en Baal (Rigt 2:13) was afgode. Die twee en ‘n half stamme wou nie ‘n stad in hulle midde hê wat na ‘n afgod vernoem is nie en daarom het hulle die name van hierdie stede verander. Die Torah leer immers dat die name van ander magtiges nie eens in die mond van die volk gehoor mag word nie (Ex 23:13). Ons weet nie wat die nuwe name van hierdie twee stede was nie. Maar net soos wat mense se name soms verander is, om aan te dui dat hulle hele lewe verander het (Avram/Avraham, Sarai/Sarah, Hoshea/Yahushua, Yaakov/Yiesraél, Salomo/YediedYah, Lo-Ammi/Ammi en Simon/Kefa), só is die name van stede soms verander om aan te dui dat wanneer ‘n persoon of ‘n groep mense die Allerhoogste leer ken en begeer om Hom te behaag, dan is “window-dressing” en ‘n gesindheid van slegs-doen-wat-vir-jou-gemaklik-is, nie genoeg nie. Soms is die oortuiging van die nodigheid van verandering só sterk dat daar ‘n begeerte is om selfs die NAME van mense en plekke te verander – as ‘n getuienis dat Yahweh ons identiteit aangeraak het en ‘n TOTALE NUWE WERK in ons begin het!

As jy iemand is wat nie hou van verandering nie of wat traag is om jou lewe só te verander dat dit nader beweeg aan die patroon van die Woord, kyk net weer ‘n slaggie na die verandering wat YAHWEH reeds in jou lewe teweeg gebring het en wat Hy belowe om vorentoe ook in jou lewe teweeg te bring. Deut 23:5 sê Hy het ons vloek in ‘n seën verander, omdat Hy ons liefgehad het. Deut 30:2-3 sê Hy sal ons nood verander as met ons hele hart en ons hele siel na Hom toe terugkeer. 1 Sam 10:6 sê dat wanneer die Gees van Yahweh in ‘n mens vaardig word, kan jy in ‘n totaal ander mens verander word. Job 42:10 sê Yahweh het die nood van Job verander toe hy vir sy vriende gebid het (hoe dikwels gebeur dit nie ook dat ons nood verander nie – nie wanneer ons vir ONSSELF bid en op ons eie probleme fokus nie – maar wanneer ons vir ons broer en ons suster bid en op húlle probleme fokus!). In Ps 30:11 sê Dawid Yahweh het sy weeklag vir hom verander in ‘n koordans – sy roukleed losgemaak en hom met vreugde omgord. In Jer 31:13 verklaar Yahweh onomwonde: “Ek sal hulle rou in vreugde verander en hulle troos en hulle tot blydskap bring uit hulle kommer.” So kan ‘n mens aangaan. Yahweh spesialiseer daarin om mense te verander wat self nooit gedink het hulle kan verander nie – selfs geharde mense en opstandige mense en teruggetrokke mense en verbryselde mense – mense wat deur die meule gegaan het – van wie hulle eie familie en hulle eie vriende dalk gesê het: Hy of sy sal NOOIT kan verander nie!

Is dit moontlik vir ‘n eenvoudige mens om radikaal te verander? Sommiges haal die Skrif verkeerd aan om die punt te probeer maak dat mense nie kan verander nie. Mense is lief om te gryp na die teks in Jer 13:23 wat sê dat net so min as wat ‘n Kushiet sy vel kan verander en ‘n luiperd sy kolle, net so min kry die mense dit reg om hulle gedrag te verander van kwaad na goed. Dit gaan egter hier om ‘n spesifieke groep mense (opstandige Israel!) wat WEIER om te verander en die keuse gemaak het om hulle rug op Yahweh te draai. Die punt is nie dat mense NIE kan verander nie! Die volgende keer dat die woord “verander” in dieselfde boek van Jeremia gebruik word, wys vir ons die ander kant van die muntstuk. Jer 29:14. “Ek sal My deur julle laat vind, sê Yahweh, en julle nood VERANDER en julle versamel uit al die nasies en uit al die plekke waarheen Ek julle verdryf het, sê Yahweh; en Ek sal julle terugbring na die plek vanwaar Ek julle in ballingskap weggevoer het.” Mense KAN verander. Want in sy grootheid en guns MOTIVEER Yahweh ons om te verander. Al wat moet bykom van ons kant af is die begeerte en die wil om verander te word deur die Een wat, saam met die oproep om te verander, ‘n WAARBORG gee dat daardie verandering vir ons seën gaan meebring. “Ek sal hulle nood verander en hulle SEËN” (Jer 31:23). “Ek sal hulle nood verander en hulle BOU soos tevore”(Jer 33:7). “Ek sal hulle nood verander en My oor hulle ONTFERM” (Jer 33:26).

Y’shua die Messias het nie net self die boodskap verkondig dat mense moet verander nie (“As julle nie verander en soos kindertjies word nie, sal julle die koninkryk nie sien nie – Mat 18:3), maar ná sy dood en opstanding ‘n spontane boodskap die wêreld laat ingaan dat sy koms die VONK was wat ‘n vuur van verandering op aarde laat ontstaan het. Dis hierdie vonk wat die apostel motiveer het om te skryf: “Daarom, as iemand in die Messias is, is hy ‘n nuwe skepsel; die ou dinge het verbygegaan, kyk, dit het alles nuut geword” (2 Kor 5:17). Hierdie verandering is só radikaal en só ingrypend dat dit soms met die term “WEDERGEBOORTE” (“rebirth”) beskryf word – ‘n proses van gedaanteverwisseling wat só opvallend is, dat dit met ‘n nuwe geboorte vergelyk kan word. Dieselfde persoon wat ‘n tweede keer gebore word (iets wat die geleerde Nikodemus net nie kon snap nie). Hierdie verandering of tweede geboorte is nodig – so staan daar in 1 Kor 15:32 – sodat ons lewens nie gereduseer word tot die vlak van die lewe van die ryk dwaas wat gesê het: Laat ons eet en drink, want môre sterf ons!

Beide Y’shua (wat in Joh 3 met Nikodemus oor wedergeboorte gepraat het) en Shaúl (wat in 1 Kor 15 oor wedergeboorte gepraat het), het dit duidelik gemaak dat die eintlike wedergeboorte die een is wat nog voorlê – die wedergeboorte van die OPSTANDING UIT DIE DOOD en die vernuwing van ons liggame – die wedergeboorte wat onontbeerlik is om die voortreflikheid en die onverganklikheid van die bedeling wat voorlê, te kan binne gaan. Hierdie feit is vir ons as gelowiges van die allergrootste belang. Die rede waarom ons moet verander, is nie net om weer ons lewe in lyn met die Woord te bring nie. Elke verandering hier op aarde, nader aan die standaard van die Woord (elke bekering, elke vernuwing, elke koersaanpassing, elke daad van versoening, elke klein daad wat ‘n verskil in ‘n medemens se lewe gebring het), is ‘n heenwysing en ‘n herinnering – ja, selfs ‘n stuk voorbereiding – met die oog op die GROOT WEDERGEBOORTE wat sal plaasvind wanneer Y’shua die Messias weer kom en ons met Hom verenig sal word en ‘n bedeling sal binnegaan, wat sonder VERANDERING nie betree kan word nie! As jy vandag oortuig is dat daar ‘n spesifieke area is waarin jy behoort te verander … moenie huiwer nie! Dit is nodig om ons voor te berei vir ‘n toekomstige verandering wat onberekenbaar GROOT is!