AS DIE LEEU BRUL

alternate textDaar is deesdae talle uitsprake oor die impak en die nasleep van die Coronavirus pandemie, wat deur mense gemaak word wat hulle op die Skrif en sekere waarhede van die Skrif beroep. In sommige kringe word hierdie uitsprake baie hoog aangeslaan – soveel so dat dit oor en weer op sosiale media rondgestuur word (selfs ‘n draai maak op ons eie ElimPlus Whatsapp groep). Woorde soos “profete” en “profetiese stemme” word soms gebruik om die oorspronklike aanstuurders van hierdie boodskappe te beskryf. Persoonlik is ek oor meeste van hierdie profetiese stemme glad nie baie optimisties nie. Daar is ‘n sekere tegniek wat ‘n mens dikwels by die Whatsapp profete aantref. Dit werk soos ‘n tert resep. Jy neem ‘n paar bestanddele van die waarheid van die Woord en meng dit met ‘n hele klomp “sweeping statements” wat glad nie op die Woord gebaseer is nie. As jy dit baie goed meng en jy strooi ‘n paar woorde daaroor wat regtig indrukwekkend klink, kry jy ‘n eindproduk wat byna onweerstaanbaar is. ‘n Eindproduk waarin dit byna onmoontlik is om die waarheid van die leuen te onderskei – want al is die element van waarheid verreweg in die minderheid, het een of twee waarhede ‘n manier om ‘n hele klomp leuens en mens-uitgedinkte idees baie goed te laat lyk en klink.

Ek hou van die idee dat Amos 2 en 3 saam met Yosef se storie in dieselfde Parashah-groep ingedeel word. Amos 2 praat van ‘n regverdige wat vir geld, en ‘n behoeftige wat vir ‘n paar skoene verkoop word. Dis wat Yosef se broers met hom gedoen het. Amos 2 praat ook van die weg van ellendiges wat “gebuig” word deur mense wat korrup en onregverdig is – weer eens ‘n duidelike ooreenkoms met Yosef en sy soms korrupte broers. Verder praat Amos 2 en 3 oor die ware profesie wat van Yahweh af kom. Yosef, veral deur sy drome, was ‘n profeet in eie reg en het waarhede bekend gemaak wat onmiskenbaar van Yahweh af gekom het. Dus kan ons hierdie twee hoofstukke uit die boek van Amos gerus maar neem as ‘n kommentaar op die verhaal van Yosef en die betekenis van Yosef se geskiedenis vir elkeen van ons. Een van die mees opvallende aspekte van Amos 3 is dat daar nie minder nie as 7 retoriese vrae gevra word – vrae wat vanselfsprekend net een antwoord kan hê.

(1) Sal twee met mekaar wandel tensy hulle eers afgespreek het? (vers 3). Dis ‘n retoriese vraag want die antwoord kan net NEE wees. Natuurlik sal twee mense nie saam met mekaar gaan stap as hulle nie afgespreek het nie! Maar wat beteken dit vir ons? Die woord vir “afgespreek” beteken onder meer: “to make an appointment”, “to come to an agreement”, “to engage (as in marriage)”, “to assemble” en “to gather together”. Vir my is die betekenis dat Yahweh opnuut vir sy volk daaraan herinner dat Hy lank tevore ‘n ooreenkoms met hulle aangegaan het. Daar is ‘n verbintenis tussen Hom en sy volk. Daarom is daar ook vaste afsprake wat hulle moet nakom. Net soos dit vanselfsprekend is dat twee mense wat afgespreek het om saam te loop, wel met mekaar sal saamloop, en hulle afspraak sal nakom, net so is dit onaanvaarbaar dat ons ons verbind om met Yahweh saam te loop, maar dan ons verbintenis verbreek en ons afsprake verwaarloos.

(2) Sal ‘n leeu brul in die woud as hy geen prooi het nie? (vers 4). Weer eens is die antwoord NEE. Wat wil dit vir ons sê? Vir my pas hierdie vers baie mooi by die een in die Messiaanse Skrifte wat sê ons groot Vyand loop rond soos ‘n brullende leeu op soek na iemand om te verslind. Dis nie verniet dat Satan so gereeld sy brul laat hoor in ons lewens nie. Want ons meld alte maklik en alte gereeld aan om ‘n prooi vir Satan te wees. Ons verloor ons fokus op die Woord. Ons gaan soek na groen weivelde in die skemas en die aanloklikhede van die wêreld daarbuite. Ons leen ons ore uit aan mense wat met passievolle woorde en menslike retoriek ons harte laat smelt. Dis hoekom die leeu so hard brul. Dit het tyd geword dat ons met hart en siel terugkeer na die een wat die leeu van Yehudah aan ons bekend gestel het en belowe het dat Hy sy volk só sal lei dat hulle op leeus en op adders sal trap en niks oorkom nie (Ps 91:13).

(3) Sal ‘n jong leeu sy stem uit sy lêplek laat hoor as hy niks gevang het nie? (vers 4). Hierdie retoriese vraag is byna identies aan die vorige een en die antwoord is weer NEE. Die leeu in die eerste deel van die sin het ‘n prooi in die oog gehad, maar dis nie seker of hy uiteindelik die prooi gevang het nie. Die tweede deel van die sin laat egter geen twyfel nie. Die leeu is reeds in sy lêplek en hy smul aan die prooi wat hy gevang het. Rondom ons is daar mense wat reeds gevang is. Onder ons is daar mede-gelowiges wat die jag-area van die leeu hulle eie speelplek gemaak het. Dat daar ‘n leeu is wat op soek is na ‘n prooi, is nie maar net ‘n storie wat iemand uit sy duim uit gesuig het nie. Dis ‘n realiteit en ons moet onsself terdeë daarvan vergewis. As jy vermoed dat jy jou op ‘n terrein bevind waar die leeu jou kan vang – DOEN iets daaromtrent!

(4) Sal ‘n voël in ‘n net val op die grond as daar vir hom geen strik gestel is nie? (vers 5). En die antwoord? NEE. Die idee is hier dat ons baie fyn en gedissiplineerd op die uitkyk moet wees vir die verskillende soorte strikke wat daar vir ons gestel word. Dieselfde woord word op ‘n ander plek in die Skrif gebruik vir die strik van gesnede beelde (of mensgemaakte afbeeldings) wat in die plek van Yahweh verhef en vereer word (Deut 7:25). In die boek Prediker word dit gebruik om te verwys na mense wat deur ‘n groot ramp oorval word omdat hulle nie die wysheid wat van Bo af kom, nagejaag het nie (Pred 9:12-18). Ek dink daar is twee soorte wysheid in hierdie wêreld. Die algemene soort wysheid van mense – selfs ongelowiges – wat oor mooi eienskappe beskik wat jou soms verbaas, maar wat nie noodwendig kom uit hulle kennis van die Woord nie. Ons almal ken sulke mense – dis iets besonders om te aanskou, maar die Een wat ons geskep het wil graag hierdie algemene wysheid aanvul met wysheid wat gebore word uit ‘n intieme verhouding met Hom. In hierdie soort wysheid kan jy net groei, as jy groei in jou kennis van sy Woord en as jy jou lewe deur sy Gees laat beheers.

(5) Sal ‘n wip van die grond af opspring as dit glad nie gevang het nie? (vers 5). Hier het ons weer ‘n retoriese vraag wat byna dieselfde is as die vorige een. Die verskil is dat hier ‘n woord gebruik word (“lagad” = vang of gevang) wat die idee bevat van om in só ‘n staat van gevangenskap te wees, dat jy letterlik “gevries” is – jy kan nie beweeg nie, jy kan nie vrylik lewe nie. Tog snaaks dat die profeet so ‘n woord gebruik om mense te beskryf wat die Torah verwerp het – nie mense wat die Torah gekies het nie. Dis net mooi die teenoorgestelde as die persepsie van baie gelowiges oor die Torah. Dis nie die Torah wat jou laat vries en in gevangeskap plaas nie. Dis die afwesigheid van die Torah wat dit doen! Yahweh het ons só geskape dat ons eers werklik begin LEWE as ons kies om sy Woord na te volg.

(6) Sal die ramshoring in die stad geblaas word en die bevolking nie skrik nie? (vers 6). Die antwoord? NEE. Waarom is dit goed om die patroon van die Woord te volg en onder meer die afgesonderde byeenkomste nougeset by te woon, sonder enkele uitsondering? Daar is baie redes, maar één daarvan is om die ramshoring te hoor blaas. Waarom is dit belangrik dat ons die ramshoring sal hoor blaas? Sodat ons onder die IMPAK van Yahweh se Woord kan kom. Die betekenis van die ramshoring is onder meer: Word wakker uit jou toestand van slaap en oorgerustheid en luister wat Ek vandag vir jou wil sê! In daardie sin het dit ‘n impak – dit kom vestig my aandag op ‘n aspek wat ek nie geken het of nie aan gedink het nie. Want daar is aspekte van Yahweh wat ons nog nie ken nie. En ons kan nie bekostig om dit te mis as Hy op een van hierdie vasgestelde tye wat met die blaas van ‘n ramshoring aangekondig word, iets van Homself aan ons bekend wil maak en ons is nie dáár om dit te hoor nie!

(7) Sal daar ‘n ellende in die stad voorval as Yahweh dit nie bewerk het nie? (vers 6). En die antwoord? NEE. Ek hoor alreeds die stemme wat opgaan en sê: Maar dis nie Yahweh wat die ellende oor ons pad bring nie – dis Satan! Dis nie Yahweh wat vir die pandemie (en die entstof) verantwoordelik is nie – dis die werk van die Antichris! En so maak ons mense dikwels dieselfde fout, elke keer van voor af. Ons soek ‘n sondebok vir wat met ons gebeur. Buite onsself. En as iemand met ‘n poging tot ‘n oplossing vorendag kom, dan maak ons hom ook sommer die sondebok. En ons hou onsself besig, van die more tot die aand, om teorieë uit te dink waarmee ons probeer verklaar wat oor ons pad gekom het. Die Woord moedig dit glad nie aan om sulke teorieë uit te dink en sondebokke te brandmerk en hulle profiel op sosiale media te versprei nie. Die feit van die saak is: Hierdie wêreld is so onvolmaak en gebroke en vol smart, soos wat hy is, omdat daar van die begin af aan sonde ‘n inkomplek gegee is. En as ‘n stad of ‘n land of die hele wêreld vandag nog deur ellende oorval word – is dit nog steeds as gevolg van die mense se sonde? Yahweh skroom nie om te sê dat Hy self ellende oor sy volk bring nie. Met so ‘n uitspraak wil Hy hê dat ons moet ophou om ons eie teorieë te formuleer. Hy bring dit oor ons om sy doel met ons te bereik. Hy wil hê dat ons ons eie broosheid moet besef en moet terugkeer na Hom toe. Dis die belangrikste boodskap wat ons moet hoor. Ons gaan nêrens kom deur ons van die more tot die aand met praatjies van sameswering en “conspiracy” besig te hou nie. Ons het eenvoudig nie die antwoorde op die groot WAAROM vrae van hierdie lewe nie. Dinge is baie verkeerd in hierdie wêreld waarin ons woon. Maar in die verkeerd, raak Yahweh mense se lewens aan. In die verkeerd is daar mense wat genesing ontvang. En as jy in die verkeerd só deur Yahweh aangeraak word, staan jy nie net op teen sonde nie – jy staan ook op teen die negatiewe impak van sonde in hierdie wêreld. En met die wysheid en die vermoëns en die gesondheid wat jy van Yahweh ontvang het, doen jy alles in jou vermoë om, op jou eie en saam met ander, die impak in mense se lewens ligter en draagliker te maak. En dit bly jou gebed dat jy en jou mense die wysheid en geloof deur die Gees van Yahweh sal ontvang om julle oë te alle tye slegs op Hom te hou!