Respek vir die Lewe

alternate textDie bekende teoloog, Albert Schweitzer, is hierdie week 140 jaar gelede in Kaisersberg, Duitsland gebore. Hy is vyftig jaar gelede oorlede, maar hy word tot vandag toe nog erken vir ‘n hele aantal bydraes wat ‘n besondere impak op die wêreld gemaak het. Hy was iemand met ‘n wye ervaringsveld en het hom toegespits op uiteenlopende onderwerpe soos die korrekte verstaan van die Nuwe Testament; die musiek van Johann Sebastian Bach; die filosofie van Immanuel Kant en die gesondheidskrisis in Afrika. Schweitzer het ook ‘n mediese graad gehad en vir jare lank mediese werk in Afrika gedoen en onder meer ‘n hospitaal in Gaboen tot stand gebring. Die een bydrae waarvoor hy waarskynlik die langste onthou sal word, is dit wat hy gedoen en geskryf het om mense te leer om eerbied en respek vir die lewe te hê.

Vir sommiges mag dit na sinnelose filosofie klink, maar Schweitzer het met ‘n slagspreuk vorendag gekom wat hierdie vorm van respek probeer verduidelik het. Hy het gesê: “I am life which wills to live, and I exist in the midst of life which wills to live”. Met hierdie slagspreuk as vertrekpunt het hy die wêreld probeer bewus maak van die kosbaarheid van lewe en die onaanvaarbaarheid daarvan om net op jou eie lewe en jou eie welwese (Eng: “well-being”) te fokus en in die proses die lewe en die gesondheid en die omstandighede van ander mense en lewende wesens rondom jou te verontagsaam en selfs te vertrap. Tydens Schweitzer se leeftyd was kolonialisme – veral in Afrika – ‘n groot realiteit en Schweitzer se onverskrokke uitlatings hieroor, het hom soms baie ongewild onder die mense van sy tyd gemaak. Hier is net ‘n paar van die dinge wat hy gesê het om mense bewus te maak van die absolute belangrikheid van die beginsel van eerbied vir die lewe (met Skrifgedeeltes wat daarby aansluit, in hakies):

The awareness that we are all human beings together has become lost in war and through politics. (Deut 16:19 Jy mag die reg nie verdraai nie; jy mag nie partydig wees nie; ook mag jy geen omkoopgeskenk aanneem nie, want die geskenk verblind die oë van die wyse).

Just as the wave cannot exist for itself, but is ever a part of the heaving surface of the ocean, so must I never live my life for itself, but always in the experience which is going on around me. (Rom 14:7 Want niemand van ons leef vir homself nie en niemand sterf vir homself nie).

Not one of us knows what effect his life produces, and what he gives to others; that is hidden from us and must remain so, though we are often allowed to see some little fraction of it, so that we may not lose courage. (Mat 6:3-4 As jy liefdadigheid bewys, laat jou linkerhand nie weet wat jou regterhand doen nie, sodat jou liefdadigheid verborge kan wees … jou Vader … sal jou beloon).

To the man who is truly ethical all life is sacred, including that which from the human point of view seems lower in the scale. (Deut 1:17 Julle mag in die gereg nie partydig wees nie; julle moet klein sowel as groot aanhoor; julle mag niemand ontsien nie, want die gereg is die saak van Elohiem).

We cannot abdicate our conscience to an organization, nor to a government. ‘Am I my brother’s keeper?’ Most certainly I am! (Jer 31:30 Maar elkeen sal weens sy eie ongeregtigheid sterf; elke mens wat die groen druiwe eet, sy tande sal stomp word).

The only way out of today’s misery is for people to become worthy of each other’s trust. (Luk 6:44 Want elke boom word geken aan sy eie vrugte. Van dorings pluk ‘n mens tog nie vye nie, en ‘n mens sny ook nie druiwe van ‘n doringbos nie).

What has been presented as Christianity during these nineteen centuries is … full of mistakes, not full blown Christianity springing from the spirit of the One known as the Christ. (Ex 23:2 Jy mag die meerderheid nie volg in verkeerde dinge nie. En jy mag in ‘n regsaak geen getuienis aflê agter die meerderheid aan om die reg te verdraai nie).