JOU DEEL IN DIE LEWE

alternate textDie naam van die parashah vir hierdie week is “Pinchas” en dit verwys na Pinchas (of Piengas) wat sy spies geneem het en ‘n man en ‘n vrou in ‘n tent deurboor het. Die man was ‘n Yiesraéliet (‘n leier uit die stam van Shiemón) wat openlik gesondig het en gemeenskap met ‘n Midianitiese vrou gehad het. Piengas het hiervoor groot lof (en ‘n spesiale seën vir hom en sy nageslag) van Yahweh ontvang, omdat sy optrede bestempel is as ‘n daad van versoening vir die hele volk.

‘n Mens kry nogal respek vir Piengas as jy na sy agtergrond en sy optrede kyk. Sy oupa aan sy ma se kant was Yetro wat voorheen ‘n heidense priester was wat beeste vet gemaak en geslag het. Sommiges sou kon beweer dat Piengas bloot na sy spies gegryp het omdat dit vir hom en sy familie tweede natuur was om diere met die spies dood te maak. Die waarheid is egter dat toe ‘n groot deel van die volk hulle oorgegee het aan die sondige praktyke van Baál Peór, en niemand (nie eens Mosheh nie) ‘n vinger verroer het om iets aan die saak te doen nie, was hý die een wat opgestaan het en ‘n einde aan die gruwelike orgie gemaak het. Sommige kommentare het al die stelling gemaak dat Piengas ‘n voorloper van EliYah was. EliYah was ook bereid om op te staan en iets daadwerklik te doen om ‘n einde aan die gruwelike optrede van die Baál profete te bring. Boonop lees ons van EliYah: Mal 4:5-6 “Kyk, Ek stuur julle die profeet EliYah voordat die groot en vreesaanjaende dag van Yahweh aanbreek. En hy sal die hart van die vaders terugbring tot die kinders, en die hart van die kinders tot hulle vaders, sodat Ek nie hoef te kom en die land met die banvloek tref nie.” Piengas het op sy manier ook versoening gebring tussen vaders en kinders soos in hierdie profesie aangedui word, want ons lees in Num 25:12-13:

“Daarom sê: Kyk, Ek sluit met hom my vredeverbond, en dit sal vir hom en sy nageslag na hom die verbond van ewige priesterskap wees, omdat hy vir sy Elohiem geywer en versoening vir die kinders van Yiesraél gedoen het.”

In die volgende hoofstuk (Num 26) kry Mosheh vir die soveelste keer in hierdie boek (met die Engelse naam “Numbers”!) opdrag om die volk te tel – sommiges sê dit is teen die agtergrond van die groot getal wat weens die Baál Peór gebeure gesterf het, byna soos ‘n herder wie se kudde deur ‘n groot ramp getref is en wat daarna sy skape tel om bestek opname van die skade te doen. Maar die tellery is nie net as gevolg van dit wat vooraf gebeur het nie. Dit is ook met die oog op die toekoms. So lees ons in Num 26:53-56:

“Vir hierdie mense moet die land as erfenis verdeel word ooreenkomstig die getal name. Vir die wat baie is, moet jy hulle erfdeel groot maak; en vir die wat min is, moet jy hulle erfdeel klein maak; aan elke stam moet sy erfdeel ooreenkomstig sy geteldes gegee word. Nogtans moet die land deur die lot verdeel word; ooreenkomstig die name van hulle voorvaderlike stamme moet hulle erwe. Ooreenkomstig die lot moet hulle erfenis verdeel word tussen die wat baie en die wat min is.”

Daar is drie aksies wat in hierdie tellery uitstaan: (1) ‘n Proporsionele verdeling (of uitmeet van porsies) vind plaas; (2) Die lot word gewerp en (3) ‘n Erfdeel word toegeken. Reg deur die Skrif word daar besondere aandag aan die verdeling van die land gegee. Dit word hier beskryf en ook op ‘n hele aantal ander plekke in die Skrif – sommige hiervan in baie groot detail. Die groot aandag wat aan die verdeling van die land en die toekenning van ‘n grondgebied gegee word – soveel só dat elke stam se toegekende grondgebied sy erfporsie genoem word – leer vir ons dat Yahweh vir elke mens ‘n deel of ‘n porsie in hierdie lewe toegeken het en dat die inbesitneming en gebruikmaking van hierdie porsie of deel, een van die heel belangrikste aspekte van die lewe is.

‘n Mens kry die idee dat sommige mense (tot hulle dood toe) nooit daarin slaag om hulle deel of hulle porsie in die lewe te ontdek en te benut nie. Dis net asof die deel wat Yahweh spesiaal vir hulle eenkant gesit het, hulle voortdurend ontwyk. Dis nie dat hulle nie daarna soek of smag nie. Hulle soek daarna. Hulle smag daarna met hulle hele hart. In die proses toets hulle die een ding na die ander ding uit. Sal hierdie aktiwiteit nie dalk my onrustige hart tot rus bring nie? Sal sus en so program of projek of ambisie of lewenstaak nie dalk vir my by my afgemete porsie in die lewe uitbring nie? Sal dit nie dalk met my beter gaan as ek los waarmee ek besig is en met iets totaal nuuts begin nie? Of as ek wegtrek van waar ek nou bly en heeltemal van voor af op ‘n ander plek begin nie?

Die Talmoed sê nie verniet nie: “It is not the place that honors the man, but the man who honors the place.” Wat mense soms so moeilik vind om te verstaan is dat ons nie deur ons omstandighede gedefinieer word nie. Dit is wat ons doen in ons omstandighede, en die manier waarop ons dit doen, wat ons definieer. Soms kom die lewe met ‘n koevoet en ‘n knyptang op ons af, trek ons plat teen die grond en los ons agter met ‘n groot klomp seer en teleurstelling, waarvoor ons nie gevra het nie en wat ons, met die beste wil in die wêreld, nie kon voorspel of verhoed nie. Wat mens help om perspektief te behou en die balans weer te herstel, is om by die besef uit te kom: Ek kan nie my omstandighede beheer nie, maar ek kan die hantering van my omstandighede beheer. Dit vra ‘n keuse en dit vra harde werk. As ek ‘n hele ruk ná so ‘n krisis ontdek dat ek bly vashaak op een plek en bly worstel met dieselfde, onbeantwoorde vrae, het ek waarskynlik nog nie deur die volle proses gegaan om my omstandighede in die lig van die Skrif en met die beginsels van die Torah te hanteer nie.

Iemand het eenkeer besoek afgelê by ‘n rabbi in Israel en vir hom gesê hy oorweeg dit om Israel toe te emigreer sodat hy sy geestelike ontwikkeling na ‘n dieper dimensie kan neem. Die Rabbi se antwoord was: “Mach doh erets Yisrael” – wat hierop neerkom: “Maak self van die plek waar jy nou is, ‘n Israel”. Yahweh het jou dáár geplaas. En dis dáár waar Hy jou porsie ook vir jou wil gee. Jy sal jou porsie vind – nie deur obsessief na nuwer en groter en verder horisonne te gaan soek nie – maar deur sy Woord in jou hart in te neem en jou oor teen sy hart te hou. Wat Hy vir jou eenkant gesit het, bestaan ook uit drie dele:

(1) ‘n Logiese, fisiese porsie of verdeling, want die land is in die eerste plek verdeel ooreenkomstig die grootte en die fisiese behoeftes van die verskillende stamme van Yisraél. In die soektog na ons afgemete porsie moet ons nie ons gesonde verstand en doodgewone, alledaagse fisiese inspanning buite rekening laat nie. Dit is die eerste en belangrikste stap op pad na die ontdekking van die volle porsie uit Yahweh se hand.
(2) ‘n Bonatuurlike element (die “lot”) waarmee Yahweh in ons lewens ingryp en vir ons daardie deel of porsie gee wat ons talente en ons potensiaal en ons mens-wees die beste na vore bring en laat ontluik.
(3) ‘n Erfenis, die einde van die pad, waar die porsie of die afgemete deel, nie meer ‘n ideaal of ‘n droom is nie, maar ‘n realiteit – iets blywends wat niemand van ons kan wegneem nie. Watter rol speel hierdie erfenis nóú, op die oomblik, terwyl ons nog op pad is? Dit spoor ons aan. Dit motiveer ons. Dit bring die beste in ons na vore. Dit maak dat ons elke aktiwiteit, hoe klein ook al, met volle oorgawe aanpak – asof dit ons laaste daad is voordat ons ons erfporsie ontvang. Die Hebreeuse woord “pnimi” is hier van pas. Iemand wat ‘n “pnimi” genoem word, is ‘n mens wat op die innerlike ingestel is (Engels: “an inward person” or “someone with inward integrity”). So ‘n mens skeep nie die kleiner dingetjies in die lewe af in die hoop dat hy gouer by die belangrike dinge kan uitkom nie. Nee, ‘n pnimi gooi sy volle gewig in by ALLES wat hy aanpak. As daar iets oor sy pad kom, waarvan hy nie oortuig is nie, dan pak hy dit nie aan nie. Hy weet wie hy is. Hy of sy weet wat sy of haar deel is. Hulle weet wat belangrik is en wat nie. Hulle weet waar die grense is en wanneer die grense oorgesteek word. Daarom sal so ‘n mens soos Piengas opstaan teen dit wat buite die grense van die Woord lê en doen wat gedoen moet word ter wille van die eer en die integriteit van die Naam van Yahweh.

No tags for this post.

Have something to say?

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*

:nice: :wink: :up: :glad: :ooo: :oops: :lol: more »